حساب آموز آموزش کاربردی حسابداری                                                                                                       
جستجو
بخش کاربری  
خبرنامه
 
دانلود رایگان
فقط چند ثانیه تا دانلود فاصله دارید! کافی است آدرس ایمیلتان را وارد کنید و روی دکمه دانلود کلیک کنید
 
×
 
لوگو اعتماد سایت
محصولات پربازدید
مقالات ویژه پربازدید
مقالات عمومی پربازدید

روش بستن حساب ها در پایان دوره مالی

به طور کلی می­توان گفت عملیات حسابداری دو نوع می باشد: یکی عملیات مربوط به رویدادهای طی دوره مالی و دیگری عملیات مربوط به پایان دوره مالی. بخش اول شامل مواردی از جمله جمع آوری اطلاعات رویداد­­های مالی، تجزیه و تحلیل کلیه معاملات و عملیات مالی، ثبت اسناد حسابداری رویداد‎‎­­­­­های مالی و انتقال اطلاعات ثبت شده از دفتر روزنامه به دفتر کل است. بخش دوم که موضوع این مقاله می باشد شامل بستن حساب­های موقت و حساب­های دائمی می­باشد. بخش دوم در پایان دوره مالی و یا بعد از پایان دوره مالی انجام می شود.

(توضیحات مقاله با این فرض می باشد که کلیه امور از قبیل ثبت اسناد، کنترل حساب، انبارگردانی، شناسایی هزینه استهلاک و ... انجام شده است)

 

در ادامه مقاله، "بستن حساب­ها" و دلیل آن، زمان بستن حساب­ها و روش بستن حساب­ها توضیح داده می­شود:

 

منظور از بستن حساب چیست؟

"بستن حساب" به معنی صفر کردن مانده هر حساب می باشد. این کار با بستانکار کردن مانده نهایی حساب­­های دارای مانده بدهکار و یا بدهکار کردن مانده نهایی حساب­های دارای مانده بستانکار طی اسناد حسابداری انجام می شود.

 

در چه زمانی به بستن حساب­ها نیاز است؟

1- طی دوره مالی:

به عنوان مثال مانده حساب برخی از مشتریان به دلایلی مانند عدم پرداخت بدهی یا عدم ادامه همکاری با شرکت یا ارائه تخفیف بابت مانده حساب در طی سال مالی بسته می شود یعنی مانده بدهی وی به مطالبات سوخت شده و یا سرفصل متناسب با آن منتقل می شود. به عنوان مثال آقای الف (مشتری شرکت) مبلغ 1/000/000 ریال به شرکت بدهکار می­باشد و این مبلغ باید به عنوان تخفیف برای وی در نظر گرفته شده  و حساب وی بسته شود. ثبت حسابداری مربوط به این رویداد به شرح زیر است:

                                                                                     

            تخفیفات فروش                                                      1/000/000

                  حساب­های دریافتنی تجاری / آقای الف                             1/000/000

 

2- پایان دوره مالی:

این مورد که مفصل­ تر و پیچیده ­تر از بستن حساب­ها در طی دوره مالی می­باشد برای مشخص نمودن سود و زیان دوره مالی و هم چنین انتقال مانده حساب­های دائم به دوره مالی بعدی و صدور سند افتتاحیه، انجام می­شود.

 

بستن حساب­ها در پایان دوره مالی با در نظر گرفتن نوع حساب­های موقت (سود و زیانی)، مخلوط و دائمی (ترازنامه­ای) انجام می­شود. برای بستن حساب­های پایان سال ابتدا باید مانده همه حساب­های موقت با یک حساب دائم بسته شود و پس از آن مانده همه حساب­های دائمی بسته شده و به عنوان افتتاحیه به دوره مالی بعدی منتقل شود.

 

نمونه حساب­­های موقت: برخی از حساب­های این گروه که مربوط به درآمد و هزینه­ها می­باشد شامل فروش، هزینه حقوق و دستمزد، هزینه آب، هزینه تلفن و ... است که در پایان دوره مالی مانده آن­ها بسته می­شود و به طور مستقیم به سال بعد منتقل نمی­شود.

نمونه حساب­های مخلوط: از جمله این نوع حساب­ها، پیش پرداخت اجاره و پیش دریافت درآمد می­باشد که شامل دو بخش موقت و دائمی می­باشند. در پایان دوره مالی بخشی از آن به عنوان حساب موقت به حساب هزینه منظور می شود و بخش دیگر آن به عنوان حساب دائم  به دوره مالی بعدی منتقل می شود.

نمونه حساب­های دائمی: برخی از حساب­های این گروه که شامل دارایی، بدهی و حقوق صاحبان سهام می­باشد شامل موجودی نقد و بانک، حساب­های دریافتنی تجاری، سرمایه و ...  است که مانده آن­ها آنآدر پایان دوره مالی بسته شده و به طور مستقیم به دوره مالی بعد منتقل می­گردد.


چگونگی بستن حساب­های موقت در پایان سال:

جهت بستن این حساب‌ها باید از یک حساب موقت واسط به نام "خلاصه سود و زیان" استفاده کنیم.

 

مرحله اول - بستن حساب درآمد یا فروش:

مانده حساب درآمد/ فروش بدهکار و به همان مبلغ خلاصه سود و زیان بستانکار می­شود:

درآمد/فروش                                                        ****

               خلاصه سود و زیان                                                  ****

 

مرحله دوم - بستن حساب­ هزینه:

معادل جمع کل هزینه ها، خلاصه سود و زیان بدهکار و هزینه ها بستانکار می­شود:

                        خلاصه سود و زیان                                                  ****

                                   هزینه حقوق و دستمزد                                           ****

                                   هزینه اجاره                                                            ****

                                   هزینه تعمیر و نگهداری                                           ****

 

مرحله سوم- بستن حساب خلاصه سود و زیان:

پس از انجام دو مرحله فوق مانده حساب خلاصه سود و زیان باید به حساب "سود(زیان) انباشته" بسته شود.

 

نکته 1: در برخی کتاب­ها و سایت­ها عنوان شده که حساب خلاصه سود و زیان مستقیما به حساب سرمایه بسته می­شود. در این خصوص در نظر داشته باشید خلاصه سود و زیان به حساب "سود(زیان) انباشته بسته می­شود و دلیل آن هم امکان گزارش گیری دقیق میزان سود یا زیان هر سال و هم چنین نیاز به ثبت صورتجلسه مجمع شرکت یا واحد اقتصادی در اداره ثبت شرکت ها در خصوص تغییر در سرمایه می­باشد و بدون انجام مراحل قانونی نمی­توان گردشی در حساب سرمایه ثبت نمود.

نکته 2: مانده بستانکار حساب خلاصه سود و زیان نشان دهنده سود در سال مالی و مانده بدهکار نشان دهنده زیان در سال مالی می باشد.

 

ثبت بستن حساب خلاصه سود و زیان با فرض مانده بستانکار،  با بدهکار کردن حساب خلاصه سود و زیان و بستانکار کردن حساب " سود(زیان) انباشته " انجام می­شود:

              خلاصه سود و زیان                                                 ****

                                       سود (زیان) انباشته                                    ****

 

مرحله چهارم - بستن حساب­های دائمی در پایان سال:

 

پیش از بستن حساب های دائمی (صدور سند اختتامیه) ابتدا باید ذخیره مالیات، اندوخته قانونی و سایر موارد نیز شناسایی و ثبت گردد. روش انجام هر یک از موارد به این شرح می باشد:

 

روش محاسبه میزان مالیات:

بر اساس قانون مالیاتهای مستقیم، نرخ مالیات عملکرد معادل 25% سود خالص می باشد. قبل از محاسبه ذخیره مالیات عملکرد باید با در نظر گرفتن قانون مالیات های مستقیم مواردی از قبیل درآمدهای معاف از مالیات و همچنین هزینه های مربوط به درآمدهای معاف از مبلغ سود کنار گذاشته شود و همچنین سایر موارد نیز رعایت گردد.

با فرض اینکه اینکه میزان سود سال مربوطه معادل 300/000/000 ریال می باشد مالیات متعلقه به شرح زیر محاسبه و ثبت حسابداری آن انجام می شود:

 

         75/000/000 = 25% * 300/000/000 

 

سود (زیان) انباشته                                            75/000/000         

                   ذخیره مالیات عملکرد                                                 75/000/000

 

نکته: میزان ذخیره در نظر گرفته شده به صورت علی الحساب می باشد و مبلغ دقیق آن پس از رسیدگی به اسناد و مدارک توسط سازمان امور مالیاتی مشخص می شود.

 

روش محاسبه اندوخته قانونی و سایر اندوخته ها:

اندوخته قانونی بخشی از سود خالص هر سال می باشد که طبق ماده 140 اصلاحیه قانون تجارت باید به عنوان ذخیره قانونی در نظر گرفته شود. طبق قانون تجارت باید هر ساله معادل 5%سود شرکت جهت اندوخته قانونی ذخیره شود تا میزان آن به 10%سرمایه برسد. پس از اینکه مقدار اندوخته قانونی با 10% سرمایه شرکت برابر شد الزامی به ذخیره مقدار بیشتر وجود ندارد و اختیاری می باشد.

 

نکته: طبق ماده 238 اصلاحیه قانون تجارت، مبنای محاسبه اندوخته قانونی ، سود خالص پس از وضع زیان های وارده در سالهای می باشد. بنابراین ، در شرایطی که شرکت زیان انباشته (سنواتی ) دارد ، تنها ، رقم سود خالص سال جاری نباید مبنای محاسبه اندوخته قانونی قرار گیرد بلکه لازم است جمع زیان سنواتی از رقم سود خالص سال جاری کسر و یک بیستم مازاد محاسبه و به عنوان اندوخته قانونی در نظر گرفته شود .

 

 

سایر اندوخته ها:

در نظر گرفتن سایر اندوخته ها مانند اندوخته عمومی و احتیاطی اختیاری و در صورت تصمیم هیات مدیره انجام می گیرد. این اندوخته ها نیز از سود خالص و مطابق مصوبه هیات مدیره در نظر گرفته می شوند.

 

 

با در نظر گرفتن سود 300/000/000 ریالی در مثال پیشین و میزان اندوخته قانونی معادل 5% سود خالص و اندوخته احتیاطی معادل 10% سود خالص ثبت حسابداری مربوطه به شرح زیر می باشد:

 

سود (زیان) انباشته                                    45/000/000         

                       اندوخته قانونی                                                15/000/000

                        اندوخته احتیاطی                                             30/000/000

 

نکته: مبنای محاسبه اندوخته ها، میزان سود خالص قبل از کسر ذخیره مالیات می باشد.

          

 
مانده این حساب‌ها به همراه سایر حساب های دادئمی به صورت مستقیم به دوره مالی بعد منتقل می‌شود. برای این کار از حساب "تراز اختتامیه" استفاده می‌کنیم. بدین صورت که تمام حساب‌های دائم که دارای مانده بستانکار هستند را بدهکار کرده  و حساب تراز اختتامیه را بستانکار می‌کنیم. سپس تراز اختتامیه را معادل مانده حساب­های با مانده بدهکار، بدهکار می کنیم و همه حساب­های دارای مانده بدهکار را بستانکار می‌کنیم:

 

                  سرمایه                                                    *****

                  اندوخته قانونی                                          *****

                 اندوخته احتیاطی                                        *****

                  سود (زیان) انباشته                                    *****

               حساب­های پرداختنی تجاری                         *****

                سایر حساب­های پرداختنی                          *****

                  ذخیره مالیات                                            *****

                  ذخیره استهلاک                                        *****

                                   تراز اختتامیه                                                *****

 

 

                   تراز اختتامیه                                            *****

                                 موجودی نقد و بانک                                           *****

                                 حساب­های دریافتنی تجاری                                  *****

                                 سایر حساب­های دریافتنی                                    *****

                                 دارایی­های ثابت                                                   *****

 

چگونگی ثبت سند افتتاحیه در سال مالی جدید:

انجام این کار دقیقا بر عکس بستن حساب­های دائمی در پایان سال می­باشد با این تفاوت که باید به جای حساب "تراز اختتامیه" از حساب "تراز افتتاحیه" استفاده نمود.

 

نکته:حساب­ "تراز اختتامیه" در پایان دوره مالی و حساب "تراز افتتاحیه" در ابتدای دوره مالی ایجاد و با توجه به گردش برابر حساب­های بدهکار و بستانکار در سند اختتامیه و افتتاحیه، در همان زمان هم بسته می­شوند. البته اجباری برای استفاده از این سرفصل­ها وجود ندارد و می توان در زمان بستن حساب­های پایان دوره مالی­، همه حساب­های بستانکار را بدهکار نمود و در آرتیکل مقابل همه حساب­های بدهکار را بستانکار نمود.­

 

1394/12/25

تعداد بازدید :  12278


نظرات

محمد امين راستجو
۱۳۹۵/۱۰/۹
دفاتر كل چه زماني و در كدام اداره بسته ميشود؟ با تشكر.
حساب آموز: با سلام خدمت شما. دوست عزیز اگر منظور شما پلمپ دفاتر می باشد این کار توسط اداره ثبت شرکت ها انجام می شود.

نام و نام خانوادگی
۱۳۹۵/۱۰/۶
با سلام و تشکر از آموزشهای خوبتون با توجه به اینکه در صورت سود و زیان دو نوع سود داریم ناویزه و ویژه بعد از کسر مالیات آیا هر دو در زیرگروه سود و زیان جاری اورده میشن و در نهایت به سود و زیان انباشته بسته میشن ؟
حساب آموز: با سلام و تشکراز پیام شما. عناوین سود ناویژه و سود ویژه مختص صورت سود و زیان می باشد و معمولا در کدینگ حسابداری وجود ندارد. منظور از سود ناویژه، مبلغ سود قبل از کسر کردن هزینه های عملیاتی، اداری و ... می باشد. سود ویژه یا خالص هم به سود نهایی بعد از کسر هزینه ها گفته می شود.سود ویزه مبنای محاسبه میزان مالیات می باشد. در صورتی که از سود ویژه مالیات کسر شود به آن سود ویژه پس از کسر مالیات گفته می شود. بستن حساب سود و زیان جاری مطابق روش ذکر شده در مقاله می باشد. موفق باشید.

احمدی
۱۳۹۵/۱۰/۳
باسلام میشه بگین مانده های انتقال داده شده ی دایمی کی وچه جوری بسته میشوند
حساب آموز: با سلام. در بخش پایانی همین مطلب روش بستن حسابهای دائمی توضیح داده شده است. در صورتی که مورد دیگری مد نظر شماست اعلام کنید تا پاسخ داده شود. با تشکر

محمد
۱۳۹۵/۹/۲۴
با سلام در صورت اینکه حساب خلاصه سود و زیان بدهکار شد (شرکت ضرر کرده باشد) سند بعدی آن (سند بستن حساب خلاصه سود و زیان) به چه صورت خواهد بود؟
حساب آموز: با سلام. در این حالت حساب سود و زیان انباشته بدهکار و خلاصه سود و زیان بستانکار می شود.

فواد
۱۳۹۵/۹/۱۹
ممنونم از مطالب مفیدی که گذاشتید خسته نباشید
حساب آموز: با سلام خدمت شما و تشکر از پیام شما. از اینکه مطالب سایت برای شما مفید بوده است خوشحالیم و برایتان آرزوی پیروزی و سربلندی داریم.

رنجبر
۱۳۹۵/۹/۴
باسلام,اگه سهام داران ی شرکت تصمیم بگیرن حسابی ب عنوان اندوخته خرید تجهیزات درنظر بگیرن و بعد از چن سال از اون اندوخته اقدام ب خرید تجهیزات کنن ثبتش ب چه صورتی میشه؟؟؟
حساب آموز: با سلام. در نظر گرفتن اندوخته ها به منظور جلوگیری از خروج منابع شرکت بوده و دلیل بر وجود وجه نقد در شرکت نمی باشد که بتوان از طریق آن نسبت به خرید اقدام نمود به عنوان مثال با در نظر گرفتن 10% اندوخته خرید تجهیزات به همان میزان از سود انباشته قابل تقسیم کسر و به حساب اندوخته منظور می شود و در نتیجه جلوی تقسیم سود که به صورت نقدی انجام میشود به همان درصد گرفته می شود. در مثال شما باید حساب تجهیزات بدهکار و بانک یا اسناد پرداحتنی بستانکار شود.

علی
۱۳۹۵/۸/۲۵
سلام خسته نباشید ممنون از مطالب عالی و کاربردیتون زنده باشید ایشالا....
حساب آموز: با سلام و تشکر از پیام شما. امیدواریم همیشه شاد و سربلند باشید.

masoume kala
۱۳۹۵/۸/۱۱
با سلام برای ثبت بستن حسابهای دائمی در دفاتر روزنامه بدون اینکه ثبت بدهکار آنها را ثبت کنیم حسابهایی که ماهیت بدهکار دارند را بستانکار میکنیم؟
حساب آموز: با سلام. در بستن حسابهای دائمی، از مانده نهایی هر حساب که ناشی از ثبت های بدهکار یا بستانکار طی دوره آن می باشداستفاده می شود.مانده حساب بدهکار، بستانکار شده و چنانچه بستانکار باشد بدهکار می شود.

نادر بارانی
۱۳۹۵/۸/۷
با سلام لطقا در مورد اضهارنامه عملکرد ونحوه اموزش آن توضیح دهید ممنون
حساب آموز: با سلام. آموزش کامل اظهارنامه و مراحل تهیه آن زمان زیادی نیاز دارد که در حال حاضر در مدت ۲۴ ساعت در دوره های ما آموزش داده میشود.به هر ترتیب مطالب آموزشی در این خصوص ارائه خواهد شد.

سعید یوسفی
۱۳۹۵/۷/۲۲
با سلام و احترام من فکر میکنم ثبت ذخیره مالیات اینطور است: سود و زیان جاری **** ذخیره مالیات ****** -------------------------- اگر غیر از این است لطفا توضیح کاملتر بدهید؟ با تشکر
سلام وقت بخیر. بر اساس استاندارهای حسابداری و قانون تجارت، سود هر سال پس از کسر زیان های احتمالی سال های قبل، قابل تقسیم و قابل محاسبه جهت ذخیره مالیات می باشد. به دلیل اینکه سود یا زیان سالهای قبل در سود(زیان) انباشته ثبت می شود، ابتدا مانده حساب خلاصه سود (زیان) به سود (زیان) انباشته منتقل می شود تا در صورت وچود زیان انباشته از سال های قبل، مانده نهایی سود سال جاری پس از کسر از زیان سال های قبل مشخص شده و به نسبت مانده جهت محاسبه مالیات اقدام شود.

ونوس
۱۳۹۵/۷/۱۳
عاااااالی
حساب آموز: سلام و سپاس از پیام شما.

علی
۱۳۹۵/۶/۲۸
سلام خخسته نباشید از طالب خوبتون و کاربردی سوالی داشتم در قسمت بستن حساب ها میشه خصوصی این سوال بپرسم و راهنماییم کنید
حساب آموز: با سلام و تشکر از پیام شما. لطفا سوال خود را از طریق بخش تماس با ما مطرح کنید و یا به ایمیل info@hesabamooz.com ارسال کنید.

فيروزه وكيلي
۱۳۹۵/۶/۲۴
مطالب شما بسيار آموزنده و خيلي خوب توضيح داده شده است . سپاسگزارم .
حساب آموز: با سلام. ما هم از شما بابت پیام ارسالی سپاسگزاریم. موفق و تندرست باشید.

اکرم آخوندزاده
۱۳۹۵/۶/۱۳
با سلام و ممنون از مطالب مفیدتون ممنون میشم توضیح بدید که کاربرد تراز اختتامیه و افتتاحیه چیست؟ مرحله اول برای تراز اختتامیه حساب بدهکار را بستانکار و بستانکار را بدهکار میکنیم و مجددا در تراز افتتاحیه برعکس این کار را انجام میدهیم . دلیلش چیه؟
حساب آموز: با سلام و تشکر از پیام شما. از حساب تراز افتتاحیه فقط در ابتدای سال مالی جهت ثبت سند افتتاحیه و از حساب تراز اختتامیه فقط در پایان سال مالی در ثبت سند اختتامیه جهت بستن حساب های دائمی استفاده می شود.البته اجباری به استفاده از این حساب ها وجود ندارد و شما می توانید فقط حسابهای موجود خود را در افتتاحیه و اختتامیه ثبت کنید.

مسلم یکه روستا
۱۳۹۵/۶/۹
مطالبتون عالی بود با سپاس فراوان
حساب آموز: با سلام. خوشحالیم که توانسته ایم رضایت شما را جلب کنیم. امیدواریم همیشه شاد و تندرست باشید.

کاوه
۱۳۹۵/۵/۱۰
سپاس خوب بود
حساب آموز: سلام و تشکر از پیام شما. موفق باشید

جواد سوسنی
۱۳۹۵/۵/۵
با عرض سلام و خسته نباشید مطالبتون واقعا عالی و کاربردی هست و ممنون از این که پاسخگوی اشکالات و سوالات ما هستید.
حساب آموز: سلام و تشکر از پیام شما. خوشحالیم که مطالب و خدمات ما رضایت خاطر شما را فراهم آورده است. امیدواریم همیشه شاد و تندرست باشید.

صابر پیرانی
۱۳۹۵/۴/۲۹
با عرض سلام وتشکر از مطالب ارائه شده ، من هم نظر خانم قاسمی را دارم با تشکر
حساب آموز:با سلام و تشکر از شما.تلاش می کنیم مقالات جدید همراه با مثال باشد.

مهدی
۱۳۹۵/۴/۲۶
سپاس
حساب آموز: موفق باشید

زارعی
۱۳۹۵/۴/۲۲
خوب بود من الله التوفیق
حساب آموز:سلام و تشکر از پیام شما

نام و نام خانوادگی
۱۳۹۵/۴/۱۳
مختصر و مفیدبود سپاس
حساب آموز: از پیام شما سپاسگزاریم

محبوبه قاسمی
۱۳۹۵/۲/۲۰
با سلام و احترام ضمن تشکر از شما بابت آموزشهاتون، لطفا مثالهایی هم در ارتباط با مطالبتون هم بگذارید، عالی میشه. با تشکر فراوان و آرزوی موفقیت
حساب آموز: با سلام و تشکر از پیشنهاد خوب شما. حتما در مقالات و مطالب بعدی این مورد در نظر گرفته می شود.